فلسفه پرداخت خمس و زکات

در حال بارگذاری ...ویدیو

12 مرداد 1398

گرچه اسلام درآمدهایى را كه از طرق نامشروع، همچون اختلاس، احتكار، كم‏فروشى، ربا، سرقت، رشوه و امثال آن بدست مى‏آید،به شدّت حرام كرده و حكومت اسلامى را مسئول بازگشت این اموال به صاحبان اصلى آنها دانسته است، چنانكه امیرالمؤمنین علیه السلام فرمود: تمام اموالى را كه در زمان خلیفه سوّم میان نورچشمى‏ها به ناحق تقسیم شده است، برخواهم گرداند، گرچه آن اموال در مهر زنان هزینه شده باشد.(2) امّا با این حال به دلایل تفاوت‏هاى حكیمانه‏اى كه خداوند میان انسان‏ها قرار داده است و به خاطر تلاش و تخصّص و ابتكار، برخى افراد درآمد بیشترى دارند كه از طریق مشروع نیز كسب كرده‏اند، و برخى افراد با درآمد كم، توانِ اداره زندگى خود را ندارند. تمام نظام‏هاى بشرى براى كم‏درآمدها به فكر چاره بوده‏اند، زیرا اگر این خلاء به نحوى پر نشود، كینه و حسادتِ كم‏درآمدها نسبت به پردرآمدها شعله‏ور مى‏شود و شعله‏اش ممكن است همه چیز را بسوزاند. اگر گرسنگان سیر نشوند، خطر بالارفتن آمار جنایات جدّى مى‏شود و هر نظامى كه به فكر گرسنگان نباشد، ماندنى نیست. گرسنگىِ جمعى از مردم و پرخورى جمع دیگر را هیچ عقل و وجدان سالمى نمى‏پذیرد. به همین دلیل، براى حلّ این مسأله افراد و حكومت‏ها، طرحهاى زیادى ارائه داده‏اند كه رایج‏ترین آنها گرفتن مالیات و برقرارى تأمین اجتماعى و ایجاد مؤسسات خیریّه و صندوق‏هاى قرض الحسنه و امثال آن است. اسلام نیز كه مكتبى جامع و اجتماعى است، براى فقرزدایى و حل مشكل محرومان جامعه، طرحهایى را ارائه داده كه یكى از آنها، مسئله خمس است. رسیدگى به فقرا به قدرى مهم است كه حضرت على‏علیه السلام در حال نماز انگشتر خود را به فقیرى كه در مسجد از مردم تقاضاى كمك مى‏كرد و كسى به او پاسخ مثبتى نداد، عطا كرد و اشاره نكرد كه صبر كند و بعد از نماز به او كمك كند بلكه در حال ركوع انگشتر خود را به او بخشید و آیه نازل شد: «انّما ولیّكم اللّه و رسوله و الّذین آمنوا الّذین یقیمون الصلوة و یؤتون الزّكاة و هم راكعون»(3) البتّه در بحث خمس، تفاوت‏هاى خمس و زكات با مالیات مرسوم دولتى بیان شده است كه ان شاءاللّه مورد مطالعه قرار خواهد گرفت. خمس، نوعى تعدیل ثروت است كه انسان با اراده خود و با قصد قربت، براساس ایمانى كه دارد و اعتمادى كه به او مى‏شود، درآمدهاى خود را بررسى و هزینه متعارف زندگى خود را از آن كاسته و بیست درصد از سودى كه مازاد بر هزینه زندگى سالانه او است، به عالم‏ترین، متّقى‏ترین و بى‏هوس‏ترین افراد مى‏پردازد تا او همچون وكیلى مورد اعتماد، در آنچه به صلاح جامعه مى‏بیند، هزینه كند. این تعدیل ثروت از طریق خمس و زكات، امرى واجب است، ولى اسلام براى تعدیل ثروت راههاى غیر الزامى دیگرى نیز از قبیل وقف، هبه، صدقه، انفاق، وصیّت، كفّاره، نذر، عهد، ایثار و قرض‏الحسنه، قرار داده است. تعدیل ثروت در بعضى از مكاتب اقتصادى همچون كمونیسم، از طریق نفى مالكیّت خصوصى و به انحصار دولت درآوردن همه چیز، آن هم به صورت اجبار صورت مى‏گیرد كه در این نوع تعدیل هیچ‏گونه آزادى و انتخاب و رشد وجود ندارد. فلسفه و مبانی تشریع خمس و زکات در اسلام با توجه به این که اسلام دین جامعی است و می خواهد سعادت دنیا و آخرت را تأمین نماید روشن می شود. توضیح: اسلام به صورت یک مکتب صرفاً اخلاقی، یا فلسفی و اعتقادی ظهور نکرد، بلکه به عنوان یک آیین جامع (که تمام نیازمندیهای مادی و معنوی در آن پیش بینی شده است) پا به عرصه ظهور گذاشت و در تمام امور فردی و اجتماعی انسان‏ها دارای برنامه زندگی است. اسلام برای تأمین خوشبختی هر دو جهان، به پیروانش توصیه و دستورهایی داده است. حضرت باقر(ع) فرمود: از ما نیست کسی که آخرت را به خاطر دنیا یا دنیایش را به خاطر آخرت ترک نماید.(1) یکی از برنامه هایی که مربوط به زندگی دنیا و سعادت و خوشبختی انسان‏ها در زندگی دنیوی و اخروی است، گردش پول در دست انسان‏ها است، نه انباشته شدن آن در دست عده‏ای. دین اسلام برای آن که ثروت‏ها تنها در دست عده‏ای انباشته نشود و گردش پول در جامعه، جریان صحیحی داشته باشد، مسئله زکات و خمس را واجب کرده است. از طرف دیگر اسلام از عصر پیامبر(ص) با تأسیس حکومت همراه بود و معلوم است که هر حکومتی نیاز به هزینه دارد. یکی از راه‏های تأمین هزینه در جامعه و حکومت اسلامی، پرداخت خمس و زکات است. از سوی دیگر شکی نیست که هر جامعه‏ای دارای افردی از کار افتاده، بیمار، یتیمان بی سرپرست، معلولان و امثال اینها می باشد که باید مورد حمایت قرار گیرند، به ویژه در حکومتی که توجه خاصی به حمایت از محرومان دارد. اداره حکومت و حمایت مالی از محرومان جامعه بدون پشتوانه مالی منظم و مطمئن سامان نمی پذیرد. به همین دلیل در اسلام خمس و زکات تشریع شد تا حکومت اسلامی از پشتوانه مالی برخوردار شده و نیازهای مادی جامعه را بر طرف نماید، با این تفاوت که خمس در اختیار رهبر حکومت اسلامی است و در موارد مورد نظر او خرج می شود، نیز برای سادات فقیر مصرف می شود، ولی زکات برای پرداخت حقوق کارمندان، هزینه زندگی فقرای غیر سیّد، مخارج جنگ، ساختن مراکز تبلیغی و دینی و کارهای عام المنفعه دیگر به کار گرفته می شود. در این ویدئو حجت الاسلام وکیلی به فلسفه وجوب پرداخت خمس و زکات در اسلام می پردازد...




يادداشت ها (0 مورد)
براي ثبت نظر و مشاركت در گفتگو ،در سايت ثبت نام نمائيد.

طمع
طمع
مدت ويدئو : 4:02
بازدید : 129
زهیربن سلیم ازدی
زهیربن سلیم ازدی
مدت ويدئو : 02:41
بازدید : 744
بشربن عمرو حضرمی کندی
بشربن عمرو حضرمی کندی
مدت ويدئو : 03:00
بازدید : 617
شهدا شمع فروزان
شهدا شمع فروزان
مدت ويدئو : 03:55
بازدید : 251
رابطه بین دعا و عمل
رابطه بین دعا و عمل
مدت ويدئو : 01:53
بازدید : 314
همه ...
آیات الولایه
آیات الولایه
مدت پادکست : 4:28
بازدید : 303
میلاد امام رضا (ع)
میلاد امام رضا (ع)
مدت پادکست : 5:14
بازدید : 824
عدم حسد و بخل در مومن
عدم حسد و بخل در مومن
مدت پادکست : 6:00
بازدید : 301
پرهیز از گناه
پرهیز از گناه
مدت پادکست : 1:00
بازدید : 274
روزه های حرام و مکروه
روزه های حرام و مکروه
مدت پادکست : 2:09
بازدید : 648
همه ...
مراسم احیاء شب قدر درتبریز‎
مراسم احیاء شب قدر درتبریز‎
تعداد تصوير : 16
بازدید : 680
تعزیه عبدالله علیه السلام در سمیرم ۱۳۹۸
تعزیه عبدالله علیه السلام در سمیرم ۱۳۹۸
تعداد تصوير : 42
بازدید : 116
رونمایی از روپوش قبور امامین عسکریین (ع)
رونمایی از روپوش قبور امامین عسکریین (ع)
تعداد تصوير : 20
بازدید : 230
ذکر سجده واجب آیات قرآن
ذکر سجده واجب آیات قرآن
تعداد تصوير : 1
بازدید : 4553
اهداء خون در شب قدر
اهداء خون در شب قدر
تعداد تصوير : 20
بازدید : 709
همه ...