نقش شیردر فرهنگ ایرانی

در حال بارگذاری ...ویدیو
5.6

17 مهر 1396

پادشاهان ایرانی الاصل ضمن برآوردن آرزوهای مهمشان که تجدید عظمت و شکوه ایران قبل از اسلام بود، یک سلسله اقدامات اساسی و بنیادی را در تمام شئون زندگی به وجود آوردند که از جمله آنها ، رسمی کردن مذهب تشیع بود که به طور چشمگیری روی مظاهر فرهنگی اثر گذاشت و سبب تجدد حیات هنر و فرهنگ ایران شد. با استقرار سلسله صوفی و گسترش جنبش های جدید فکری و هنری، تصویرسازی که تا قبل از آن تنها به بهانه مصور کردن اشعار و داستان ها خلق می شد و اندازه آنها از قطع کتابها تجاوز نمی کرد، تحولات تازه ای پیدا کرد و در اندازه های طبیعی و گاه بزرگتر روی کاخ ها و سردر بازارها و حمام ها ، زیر گنبد و دیوار امام زاده ها و پرده های تعزیه خوانها آمد و در بسیاری از رشته های دیگر، تصویرسازی به عنوان موضوع دلخواه هنرمندان جلوه گر شد از تصویر جانوران خوش یُمن مثل شیر، اسب، مرغ و ماهی بیش از دیگر جانوران در آرایش اشیاء استفاده می شد و برخی از جانوران به دنبال سنت ها و مذاهب قبل از اسلام، همچنان اهمیت خود را حفظ کرده بودند ولی با تغییراتی که در مفاهیم و کاربردهای آنها به وجود آمده بود، در فرهنگ جدید ادغام شدند. در هنر و کیش هخامنشیان، شیر، نماد میترا است و در آئین مهرپرستی نیز شیر مقام ویژه ای دارد. غیر از آن ، شیر نماد برج اسد و یک شکل نجومی است و برج اسدخانه خورشید است و خورشید در این برج که برابر با مردادماه و وسط تابستان است ، در نهایت گرمی و درخشندگی است. در میان شیعیان ایرانی، شیر نماد حضرت علی (ع) است که قلب اسدالله داشته است. در دوره های هخامنشی و ساسانی شکل شیر اهمیت ویژه ای داشته و برای نشان دادن قدرت و نیروی پادشاه، اغلب او را در حال مبارزه و شکار شیر نشان داده اند. شیر در فرهنگ تصویری بعد از اسلام نیز همچنان اهمیت داشت، در این حد که در برخی از روایات مذهبی، همدم بعضی از امامان بود. تا همین اواخر در مراسم عزاداری عاشورا مردی که در پوست شیر می رفت به یاد شیری که در کربلا به یاری امام سین (ع) آمده بود، حمل می شد. از زمان صفویه اهمیت نماد شیر به حدی رسید که علی رغم تحریم مجسمه سازی، پیکره این حیوان در امامزاده ها و روی گور پهلوانان کار گذاشته می شد. این سنت تا همین اواخر در روستاهای بختیاری ، فارس، آذربایجان و برخی نقاط دیگر ایران معمول بود و هنوز در بسیاری از قبرستان های این مناطق شیرهای سنگی دیده می شوند. نقش شیر از دوره غزنویان به بعد گاهی در ترکیب با خورشید دیده می شود که مخصوصا از دوره صفوی به بعد این ترکیب تصویری را بسیار می بینیم و در دوره قاجار تدریجا به نشانه دولت ایران تبدیل می شود که البته رسامی های متفاوتی داشته است و در بعضی از آنها شیر در حالت نشسته بوده و همیشه خورشید چشم و ابرو و چهره زنانه داشته است. در دوران پهلوی رسامی شیر و خورشید ثابت می شود و تا آخر این دوره علامت رسمی دولت ایران بوده است بستر دیگری از هنرهای سنتی که نمونه های جالبی از نماد شیر را در آن می توان دید، قالیچه ها هستند که از دوره صفوی به بعد گاهی نماد شیر را در آنها می بینیم. به طور کلی می توان گفت که غیر از شکل های ساده شده پرندگان ، هیچ یک از نمادهای حیوانی به اندازه شیردر هنرهای سنتی دوره های مختلف استفاده نشده اند. ** نقوش دیگری که در نمادشناسی هنرهای سنتی ایرانی دارای اهمیت هستند عبارتند از نقش پرنده ، خصوصا سیمرغ و عقاب، نقوش حیوانی مثل بز و گاو




يادداشت ها (0 مورد)
براي ثبت نظر و مشاركت در گفتگو ،در سايت ثبت نام نمائيد.

رویت ماه در روستای افتر
رویت ماه در روستای افتر
مدت ويدئو : 04:36
بازدید : 1128
چک چکو
چک چکو
مدت ويدئو : 03:58
بازدید : 2261
بختیاری در عصر زندیه
بختیاری در عصر زندیه
مدت ويدئو : 04:54
بازدید : 359
غذا ها و شیرینی سنتی قزوین
غذا ها و شیرینی سنتی قزوین
مدت ويدئو : 05:50
بازدید : 426
آئین پشم چینی در عشایر آذربایجان
آئین پشم چینی در عشایر آذربایجان
مدت ويدئو : 5:51
بازدید : 160
همه ...
نوروز در زنجان
نوروز در زنجان
مدت پادکست : 1:32
بازدید : 956
خدا وکیلی
خدا وکیلی
مدت پادکست : 0:31
بازدید : 228
عروسک باران ( اَتَلو )
عروسک باران ( اَتَلو )
مدت پادکست : 2:31
بازدید : 6143
دید و بازدید عید
دید و بازدید عید
مدت پادکست : 3:52
بازدید : 3371
خنچه
خنچه
مدت پادکست : 3:23
بازدید : 1755
همه ...
سفره عید نوروز 94 در خانه ما
سفره عید نوروز 94 در خانه ما
تعداد تصوير : 9
بازدید : 2243
چهارشنبه سوری در هوراند
چهارشنبه سوری در هوراند
تعداد تصوير : 12
بازدید : 1308
آش نذری در قزوین
آش نذری در قزوین
تعداد تصوير : 13
بازدید : 2549
پنجاه بدر  قزوین
پنجاه بدر قزوین
تعداد تصوير : 8
بازدید : 2553
سال تحویل در مزار شهدای قزوین
سال تحویل در مزار شهدای قزوین
تعداد تصوير : 20
بازدید : 1122
همه ...