صنایع دستی سیستان و بلوچستان

در حال بارگذاری ...ویدیو

19 تير 1396

وجود نخل‌های زینتی کوتاه که در بیابان‌های بلوچستان بسیار به چشم می‌خورد و به گویش محلی ”پیش Pish“ نام دارد، باعث بافت مصنوعات حصیری به‌ویژه طناب حصیری می‌شود. طناب حصیری عمدتاً در نوعی مبلمان خراطی شده ارزان‌قیمت به‌کار می‌رود و در فروشگاه‌های صنایع دستی عرضه می‌شود. نوعی زیرانداز، سجاده حصیری کتور، سیواس (کفش حصیری)، صافی، و غیره از جمله طرح‌های تولید شده با حصیر است که بیشتر در محل، مصرف دارد. حصیر بافی، سیس بافی، خولک بافی و یا خلک بافی، هنری که قدمتی طولانی، به درازای تاریخ شهر سوخته و دریاچه هامون دارد و در میان مردمان سیستان و بلوچستان از جایگاه ویژه ای برخوردار است. این هنر در منطقه ی سیستان با گویش (خولک بافی) و در بلوچستان با گویش (تگرد) تلفظ می شود که از نظر نوع مواد ساخت نیز با یکدیگر تفاوت هایی دارند. خولك از ساقه های نی و تگرد از داز (برگ درختان خرمای وحشی) تهیه می شود. از محصولات حصیری سیستان می توان سایه بان، پرده و توتن (نوعی قایق حصیری) را نام برد. سواس (صندل)، كچو (خورجین)، روپگ (جارو)، پروند (كمربند جهت بالا رفتن از درخت نخل)، سمان (زیرانداز)، سفت (جانماز)، كپات(سبد كوچك) نیز از محصولات حصیری بلوچستان هستند. روستاهای حاشیه ی کوه خواجه و شهرستان زابل از مهم ترین منطقه های تولید محصولات حصیربافی در سیستان و نیكشهر، سراوان وسرباز از مهم ترین مناطق تولید این نوع محصولات در بلوچستان هستند. سیس رشته هایی از الیاف است که در اطراف تنه درخت خرما می‌روید و به آن گیس درخت خرما گفته می شود. در سیس بافی از این الیاف برای تهیه برخی از ملزومات زندگی همچون تک(نوعی زیرانداز حصیری)، نولک (نوعی سبد دسته‌دار برای حمل علوفه و ماهی)، سوند ( نوعی حصیر برای ایجاد حصار و محدود کردن فضا)، کتل ( نوعی زنبیل)، قفس (برای نگهداری مرغ)، انواع طناب و کلاهک آباژور استفاده می شود. سوزن‌دوزی: سوزن دوزی نام یکی صنایع دستی استان سیستان و بلوچستان است که به دست توانا و هنرمند مردمان بلوچی بر روی پارچه نقش می بندد و جاودان می شود. این هنر که در اصل، هنر تزئین پارچه است، سابقه ای طولانی و به دارازی قدمت تاریخ بلوچستان دارد و از این رو بعید نیست که آن را نام بلوچی دوزی به شما معرفی کنند. در سوزن دوزی روی پارچه های ساده با نخ های رنگی و به کمک قلاب و سوزن طرح می زنند؛ طرح هایی که زنان بلوچ بیشتر از رویاهایشان الهام می گیرد. به همین جهت سوزن دوزی بازتاب دردها، آمال و آرزوهای زنان بلوچ است. سوزن دوزی را بر روی سفره عقد، روتختی، کوسن، سجاده، رومیزی، پشتی و یا حتی لباس و ... انجام می دهند. سوزن‌دوزی در نقاط مختلف استان به‌صورت‌های گوناگون انجام می‌شود. در زاهدان سبک دوخت شماره‌دوزی یا آسان تانکه، در زابل خامه‌دوزی، در منطقه سراسری پریواردوزی و در محدوده شهرستان ایرانشهر و نیک‌شهر سوزن‌دوزی دوتاری، موسم، چهارتاری و غیره که با توجه به موتیوهای سنتی شکل می‌گیرد. اما آنچه که در این رشته از صنایع دستی که یکی از رودوزی‌های منحصربه‌فرد کشور به حساب می‌آید، مشترک است، آمیختگی هنر دست و دقت چشم صنعت‌گر است، که به همین دلیل سوزن‌دوزی را به‌عنوان نور چشم زنان بلوچ می‌شناسند. جالب است بدانید که سوزن دوزی انواع مختلفی دارد که از این قرارند: ابریشم‌‌دوزی، گلابتون‌‌دوزی، نقده‌‌ دوزی، پته‌‌دوزی، سکمه‌‌دوزی، بلوچ‌‌دوزی، ممقان‌‌دوزی، سرمه‌‌دوزی، شماره‌‌دوزی، پولک‌‌دوزی، منجوق‌‌دوزی، پیله‌‌دوزی، ده‌‌ یک‌‌دوزی، خامه‌‌دوزی، کمند‌‌دوزی




يادداشت ها (0 مورد)
براي ثبت نظر و مشاركت در گفتگو ،در سايت ثبت نام نمائيد.

گوشت فروشی
گوشت فروشی
مدت ويدئو : 03:51
بازدید : 1311
خراطی
خراطی
مدت ويدئو : 05:19
بازدید : 1372
ملیله کاری
ملیله کاری
مدت ويدئو : 05:06
بازدید : 2226
زرگری
زرگری
مدت ويدئو : 05:12
بازدید : 1227
تولید لبنیات ( شغل و درآمدزایی)
تولید لبنیات ( شغل و درآمدزایی)
مدت ويدئو : 05:34
بازدید : 490
همه ...
صراف
صراف
مدت پادکست : 3:02
بازدید : 412
کفاشی در بهار
کفاشی در بهار
مدت پادکست : 3:43
بازدید : 1477
بازار دامغان
بازار دامغان
مدت پادکست : 0:58
بازدید : 503
طرح بقا
طرح بقا
مدت پادکست : 3:09
بازدید : 1030
خباز (نانوا)
خباز (نانوا)
مدت پادکست : 3:55
بازدید : 1179
همه ...
هتل تماشا
هتل تماشا
تعداد تصوير : 21
بازدید : 1495
سد و نیروگاه گتوند علیا
سد و نیروگاه گتوند علیا
تعداد تصوير : 20
بازدید : 633
کارگاه فرغون سازی
کارگاه فرغون سازی
تعداد تصوير : 12
بازدید : 9705
برنج کاری
برنج کاری
تعداد تصوير : 12
بازدید : 1464
کارگاه لنچ سازی
کارگاه لنچ سازی
تعداد تصوير : 20
بازدید : 705
همه ...