تاتی

در حال بارگذاری ...پادکست
58.4

07 مهر 1390

گویش وفسی یکی از زیر شاخه های زبان مادی ( تاتی ) می باشد و با قدمتی 3000 ساله. گویش وفسی جزو زبان های شمال غربی ایران می باشد. زبان های شمال غربی ایران، خود به هفت زیر گروه اصلی و تعدادی گروه فرعی تقسیم می شود که گویش وفسی جزو زیر مجموعه « تاتی » قرار می گیرد. درباره گویش عراقی (اراکی) باید گفت که قبل از پیدایش شهر فعلی اراک، در نقاط مختلف این استان، لهجه های متفاوتی وجود داشت؛ از جمله گویش « تاتی » در منطقه وفس، لهجه مردم شرا (چرّا) و کزاز و سربند، که هر کدام در صورت و آوا تفاوتهایی با هم داشته و دارند؛ پس از بقای شهر اراک و مهاجرت و اسکان گروه های مردمی با لهجه‌های متفاوت در این ناحیه، یک ترکیب خاصی از لهجه های مختلف به وجود آمد که تا پیش از پیدایش رادیو، سینما و تلویزیون متداول بود، اما با پیدایش رسانه های گروهی و تسلط زبان (لفظ قلم) با لهجه تهرانی و زبان رسمی دولتی، گویش محلی کم کم فراموش گردید و اینک مردم اراک تا حدی بدون لهجه بوده و کتابی یا تهرانی سخن می‏گویند. ولی در روستاهای اطراف و خود شهر محاوره پیرمردان و پیر زنان همان لهجه قدیمی است که بیشتر لغات و الفاظ ریشه در زبان اوستایی و پهلوی داشته که امروزه در حال نابودی و از بین رفتن است و ضرورت دارد برای حفظ و نگهداری واژه های اصیل و سره قدیمی به روستاها و در بین عشایر رفته و به جستجوی آن پرداخت، تا براین گنجینه ادب دست یافت. در فهلویات باباطاهر همدانی کلمات مشابه زیادی با گویش وفسی وجود دارد که به نمونه‌هایی اشاره می‌شود: «دیرم» (دارم) : تن محنت کشی دیرم خدایا، دل حسرت کشی دیرم خدایا «ته» (تو) : بی ته یارب به بستان گل مرویا «وینم» (ببینم) : گرم دسترس نبی آیم ته وینم «بَسُم» (بشوم، بروم) : بسم آنان بوینم که ته وینند «بوره» (بیا) : دمی بوره بوین حالم ته دلبر «سوته» (سوخته) : بوره سوته دلان با ما بنالیم «واتنی» (گفتنی) : به کس درد دل مو واتنی نه معرفی روستا; وفس واقع در شهرستان کمیجان و یکی از روستاهای تابعه استان مرکزی است که فاصله آن تا مرکز استان در حدود 120 کیلومتر می باشد. طیق آخرین تقسیمات جغرافیایی، این روستا در بخش مرکزی از شهرستان کمیجان قرار می گیرد. روستای وفس در عرض جغرافیایی 34.70 و طول جغرافیایی 50.07 قرار دارد کوه وفس به ارتفاع 2745 متر تشکیل دهنده یکی از نقاط مرزی بین استان مرکزی و استان همدان می باشد. گویش اهالی وفس یکی از لهجه های قدیم پارسی و شاخه ای از تاتی محسوب می شود. طبق آخرین سرشماری در سال 1375، حدود 2000 نفر در این روستا زندگی می کنند. این روستا به دلیل محصور شدن در کوهستان های مرتفع دارای آب و هوایی معتدل و نسبتا" سرد می باشد. شغل مردم وفس کشاورزی، باغبانی، گیوه چینی، تخت کشی و نجاری است کلید واژه ها: وفس، تاتی، گویش وفسی، کمیجان


يادداشت ها (0 مورد)
براي ثبت نظر و مشاركت در گفتگو ،در سايت ثبت نام نمائيد.
 
بند گلو (گه لو)
بند گلو (گه لو)
مدت ويدئو : 5:49
بازدید : 449
همه شهره
همه شهره
مدت ويدئو : 01:36
بازدید : 1054
نغمه بادبان کشی جهاز
نغمه بادبان کشی جهاز
مدت ويدئو : 03:40
بازدید : 360
قشمه
قشمه
مدت ويدئو : 01:55
بازدید : 2165
مافه
مافه
مدت ويدئو : 03:15
بازدید : 856
همه ...
گویش اردستانی
گویش اردستانی
مدت پادکست : 5:04
بازدید : 1860
آوای کار زرشک چینی
آوای کار زرشک چینی
مدت پادکست : 4:43
بازدید : 1029
آوای پیوند
آوای پیوند
مدت پادکست : 4:50
بازدید : 1345
کارآوا
کارآوا
مدت پادکست : 4:12
بازدید : 1231
ترانه زن عشایر هنگام تهیه قرقروت
ترانه زن عشایر هنگام تهیه قرقروت
مدت پادکست : 3:53
بازدید : 1511
همه ...
ساز و دهل
ساز و دهل
تعداد تصوير : 8
بازدید : 8153
ساز رباب (کمانچه)
ساز رباب (کمانچه)
تعداد تصوير : 12
بازدید : 7717
ارگ
ارگ
تعداد تصوير : 8
بازدید : 1259
ویولن
ویولن
تعداد تصوير : 16
بازدید : 876
اجرای نمایش فصل شیدایی
اجرای نمایش فصل شیدایی
تعداد تصوير : 24
بازدید : 1746
همه ...