بیننده گرامی، شما هم می توانید عکس ها و آثار صوتی و تصویری مورد علاقه خود را در نگاه به اشتراک بگذارید. لطفا از اینجا
(http://negahmedia.ir/member)
شروع کنید

خانه | شهر ها | روستاها | اماکن زیارتی | اماکن تاریخی | جاذبه های طبیعی | موزه ها | فرهنگ محلی | صنایع دستی | مشاهیر استان



استان اردبيل / اماکن تاریخی / چینی خانه بقعه شیخ صفی

بازدید : 797
05 مرداد 1393
100 / -4.1
 

چینی خانه از بناهای اولیة مجموعة شیخ صفی است که احتمالاً قبل از احداث جنت سرا و قندیل خانه ، و حتی شاید همزمان با گنبد اللّه اللّه ساخته شده باشد. این محل که به طور کاملاً نامتقارن به قندیل خانه راه پیدا می کند، در ابتدا محل اجتماع درویشان یا تالار مراسم (جمع خانه ) بوده است . در دوران شاه عباس اول با ایجاد تغییراتی در داخل آن ، محل نگهداری کتب نفیس و اشیای قیمتی و چینیهای سلطنتی شد. این چینیها از نوع ظروف مشهور به مینگ و سلادون به سفارش شاه عباس اول به دست صنعتگران چینی ساخته شده و همگی مهر شاهی و عبارت «وقف آستانة شیخ صفی نمود بندة شاه ولایت عباس » را دارند. بخشی از این گنجینه ها صرف لشکرکشیهای شاه طهماسب و نادرشاه شد، و در دورة دوم جنگهای ایران و روس در سال 1828میلادی پاسکویچ ، فرمانده سپاه روس ، با اشارة گریبایدوف ، وزیر مختار روسیه ، بخشی از این اشیا را به سن پطرزبورگ انتقال داد که هم اکنون در موزة آرمیتاژ موجود است . اشغالگران روسی به دلیل مخالفت علما و بزرگان شهر با انتقال کتابها، با قید این شرط که کتابها را پس از نسخه برداری دوباره به اردبیل برگردانند، به امانت به تفلیس بردند، اما کمی بعد آنها را نیز به کتابخانة سن پطرزبورگ انتقال دادند. بخشی از ظروف باقیماندة چینی نیز همراه چند قطعه فرش و اندکی اسناد و کتب ، در سالهای 1305 و 1314 هجری شمسی به تهران منتقل و تحویل موزة ایران باستان شد.در سالهای اخیر با افتتاح موزة صفوی در محل چینی خانه ، تعدادی از چینیها به محل اصلی خود انتقال یافت .ورودیهای این مجموعه از یکی از چهار طاقنمایی است که به صورت ایوانهای نیم گنبدی ساخته شده اند. هر یک از ایوانها از پنج ضلع و هر ضلع از پنج گنجة عمیق با درهای منبّت کاری و خاتم کاری تشکیل شده ، و ضلع پنجم پنجره ای با درگاهی عمیق دارد. تالار چارگوش مرکزی نیز دارای گنبدی آجری با ساقة کوتاه (عرقچینی شکل ) است . سرتاسر تالار به انضمام ایوانها و طاقنماها و قفسه ها یک ازارة بلند از نوع کاشیهای خشتی به رنگ زرد و سبز مغز پسته ای دارد که شامل طرحهای بزرگ گوناگون و شماری قالبهای حاشیه دار است . در اینجا نیز همانند عالی قاپوی اصفهان ، برروی سقفی کاذب از چوب و گچ که به عنوان پوشش داخلی تالار ماهرانه با بدنة اصلی بنا تلفیق شده ، محفظه های متعددی از ارتفاع سه متری بدنة دیوار تا نزدیکیهای سقف به صورت مقرنس گود با نقشهای گل ، شاخ و برگ ، برای نگهداری اشیای قیمتی ساخته اند. شماری از این طاقچه ها دارای طرح شیشه های گردن بلندی است که در دورة صفویه بسیار متداول بوده است . جبهه های پیشین این طاقچه ها از جنس چوب است که روی آن نقشهای گل به رنگ طلا در متنی آبی رنگ ترسیم شده است . طرحهای آبی و لایی رنگ بر تمام سطوح داخلی غلبه دارد و روی تمام عوامل معماری ، مانند سه کنجها و پیلپوشها و قرنیز زیر گنبد، به کار رفته است . پوشش داخلی ، که در 1348 هجری شمسی ریخته بود، در سالهای اخیر کاملاً مرمت شده است.طرح خارجی چینی خانه هشت ضلعی نامنظمی است که دو ضلع آن در میان عمارت مجاور پنهان شده است . جبهة سه ضلع از شش ضلع آشکار، برآمدگیهای پشت بند مانندِ نیم دایره به ارتفاع تقریباً هشت متر دارد. ازارة بنا با قطعات بزرگ سنگهای آتشفشانی خاکستری تیره رنگ تا ارتفاع 80ر1 متر پوشیده شده و با فرورفتگیهای طاقنما مانند، که قاب سنگی حجاری شده دارند، زینت یافته است . سادگی دیوارهای آجری که از ازاره تا بام امتداد یافته ، در ارتفاع 5ر4 متری با یک کلاف چوبی که روی لبه های یک دسته از تیرهای چوبی قرار گرفته و حامل قسمت فوقانی دیوار است تا حدودی شکسته شده است . هر یک از جبهه های بدون پشت بند بنا، دو پنجره در بالا و پایین کلاف چوبی دارد. بالای مجموعه نیز با گنبد پوشیده شده است . در 1350تا1351 شمسی گنبد بیرونی بازسازی شده و فعلاً بیرون گنبد با ورقة محافظی از مس پوشانده می شود تا از ورود رطوبت جلوگیری شود.

کلمات کليدي :
يادداشت ها (0 مورد)
براي ثبت نظر و مشاركت در گفتگو ،در سايت ثبت نام نمائيد.
 
حمام سنگی گیوی
حمام سنگی گیوی
مدت پادکست : 4:24
بازدید : 1098
بازار تاریخی اردبیل
بازار تاریخی اردبیل
مدت ويدئو : 05:51/1
بازدید : 1115
کاروانسرای شاه عباسی صائین
کاروانسرای شاه عباسی صائین
مدت ويدئو : 05:44/1
بازدید : 1024
پل نوجده
پل نوجده
مدت ويدئو : 04:59/1
بازدید : 1161
کاروانسرای شاه عباسی اردبیل
کاروانسرای شاه عباسی اردبیل
مدت پادکست : 2:19
بازدید : 1213
پل هفت چشمه
پل هفت چشمه
تعداد تصوير : 8
بازدید : 3643
پل نادری
پل نادری
مدت ويدئو : 04:45/1
بازدید : 1151
پل آغلاغان نیر
پل آغلاغان نیر
مدت ويدئو : 04:55/1
بازدید : 1088
بقعه شیخ صفی الدین اردبیلی
بقعه شیخ صفی الدین اردبیلی
مدت ويدئو : 04:30/1
بازدید : 4165


شهر باستانی هگمتانه
شهر باستانی هگمتانه
مدت ويدئو : 02:39/1
بازدید : 1712
کاروانسرای خواجه نظر
کاروانسرای خواجه نظر
مدت پادکست : 2:41
بازدید : 843
یخدان زریسف کرمان
یخدان زریسف کرمان
تعداد تصوير : 16
بازدید : 1304
كاروانسرای قوشه دامغان
كاروانسرای قوشه دامغان
مدت پادکست : 1:11
بازدید : 756
پل لیشاوندان
پل لیشاوندان
مدت پادکست : 2:58
بازدید : 496