بیننده گرامی، شما هم می توانید عکس ها و آثار صوتی و تصویری مورد علاقه خود را در نگاه به اشتراک بگذارید. لطفا از اینجا
(http://negahmedia.ir/member)
شروع کنید

خانه | شهر ها | روستاها | اماکن زیارتی | اماکن تاریخی | جاذبه های طبیعی | موزه ها | فرهنگ محلی | صنایع دستی | مشاهیر استان



استان يزد / آداب و رسوم محلی / آداب گوسفندان در نصر آباد

بازدید : 2335
30 تير 1393
100 / -8.4
 

آداب گوسفندان در نصر آباد تفت برای باروری بهتر گوسفندان گلّه، مراسم ویژه ای برگزار می شد. بدین صورت که یکی از روزهای سوم، پنجم یا هفتم آبان ماه هر سال تعدادی چپش و قوچ را، که نژاد برتری داشتند، به محل حرکت گلّه می آوردند. پس از دود کردن اسفند، در حالی که بر سر شاخ نری ها، انار، سیب یا به، زده بود ند، از زیرآینه و قرآن عبور داده، پس از این که سه دور اطراف گلّه می چرخیدند، کار جفت گیری آغاز می شد. این مراسم نوعی جشن ازدواج برای گوسفندان بود و در حضور تعدادی از اهالی که الزاماً گوسفندانی در گلّه داشتند انجام می شد. نامگذاری گوسفندان چوپانان برای آن که بتوانند بهتر و سریعتر گوسفندان گلّه را شناسایی کنند براساس معیارهای هفتگانه، یکایک گوسفندان را نامگذاری می کردند. معیارهای نامگذاری چنین است: 1ـ جنس 2ـ سن 3ـ گوش 4ـ رنگ صورت 5 ـ رنگ مو 6 ـ تعداد گیس 7ـ نوع شاخ. البته هر یک از موارد هفت گانه فوق به ترتیب زیر در گروه های متعدد و متنوع دیگری طبقه بندی می شوند. بدین صورت که ابتدا براساس جنس به دو گروه عمده (میشینه و بزینه) و سپس نر و ماده تفکیک می شوند. بنابراین هر یک از گوسفندان با توجه به سن و جنس، اسامی مخصوصی دارند. مثلاً: نوزاد بز در هنگام تولّد را (کَرَه= کهره) و نوزاد میش را (بَرَّه) می گویند. کَره ی یک ساله را (کولار)، بره ی ماده یک ساله را (کُر) و بره ی نر هم سال او را (قوچ) می نامند. در حالی که، برّه ی نر 2 ساله را (شیشک) و برّه ی ماده 2 ساله را (میش) نامگذاری می کنند. کرۀ نر دو ساله (نری) و سه ساله را (دوبُر) می نامند در حالی که کره ماده دو ساله (یک زه) و سه ساله (دوزه) نام دارد. گوسفندان از نظر نوع شــاخ به انواع؛ کچل (بدون شاخ) کَل (شاخ کوتاه)، شاخ شکسته و شاخ انبری تقسیم می شـوند و با توجّــه به رنگ مـو به رنگ هـای (سفید، سیاه، خاکستری، قرمز، قهوه ای) و رنگ های ترکیبی (هَرگ = زرد و سیاه)، (ابلق = سیاه و سفید)، (خَلَج= سیاه با رگه های زرد) تفکیک می شوند. براساس نوع گوش، گوسفندان به انواع (خَت = گوش پهن)، (کُت = گوش پیچیده و بلند)، (مُر= گوش کوتاه)، (کُر= گوش خیلی کوتاه)، (بَلگوش = گوش بسیار بلند)، (پَریس= گوش سفید) و (دُر گوش = داشتن گیس در زیر گوش) نام گذاری می شوند. معیار دیگر نامگذاری ، رنگ صورت گوسفندان است که به انواع (ماهرو = صورت تمام سفید)، (دوغی = دارای خال سفید، سیاه یا قرمز در صورت)، (لاپوز = پوزه ی خال خال)، ( بُوسَّه = پوزه سفید) و (گُلَه = پیشانی سفید) تقسیم می شوند.گفتنی است بر مبنای گیس نیز، گوسفندان را به انواع ( گیس و دوگیس) نامگذاری می کنند. در مجموع بیش از 45 واژه برای نام گذاری گوسفندان وجود دارد و از آن جایی که برای مشخص نمودن نام هر گوسفند ، معمولاً از کلمات مرکب 2 ، 3 و 4 جزئی استفاده می شود. بنابراین به کمک فرمول تبدیل بدون تکرار (جایگشت ) می توان پیش بینی نمود که ، چوپان می تواند (1980 ) اسم 2 جزئی و (85140 ) نام 3 جزئی و (3575880 ) نام 4 جزئی برای گوسفندان بسازد. با این محــاسبه، می توان حداقل (3663000 ) گوسفند را نامگذاری کرد. اگر فرض کنیم چندین بُزِ قرمز در گلّه وجود داشته باشد، چوپان می تواند تنها با توجه به نوع گوش، گیس، شاخ و صورت، برای هر یک نام مخصوصی بگذارد که جهت رعایت اختصار تنها تعدادی از نام هایی که با توجه به نوع گوش و صورت وجود دارد ارائه می شود. بز قرمز کُتِ گُلَه، بز قرمز کُتِ ماهرو، بز قرمز کُت بوسه، بز قرمز کُت پَریس، بز قرمز کُت دوغی، بز قرمز کُت لاپوز، بز قرمز کُت گازُر، بز قرمز خَت گُله، بز قرمز خَتِ ماهرو، بز قرمز خَت بوسّه، بز قرمز خَت پَریس، بز قرمز خَت دوغی، بز قرمز خَت لاپوز، بز قرمز خَت گازُر، بز قرمز مُر گله، بز قرمز مُر ماهرو، بز قرمز مُر بوسه، بز قرمز مُر پَریس، بز قرمز مُر دوغی، بز قرمز مُر لاپوز، بز قرمز مُر گازُر، بز قرمز کُر گله، بز قرمز کُر ماهرو، بز قرمز کُر بوسه، بز قرمز کُر پَریس، بز قرمز کُر دوغی، بز قرمز کُر لاپوز، بز قرمز کُر گازُر، بز قرمز بَلگوش گله، بز قرمز بَلگوش ماهرو، بز قرمز بَلگوش بوسه، بز قرمز بَلگوش پَریس، بز قرمز بَلگوش دوغی، بز قرمز بَلگوش لاپوز، بز قرمز بَلگوش گازُر و

کلمات کليدي :
يادداشت ها (0 مورد)
براي ثبت نظر و مشاركت در گفتگو ،در سايت ثبت نام نمائيد.
 
آیین صداق طی کنی یزد
آیین صداق طی کنی یزد
مدت پادکست : 3:23
بازدید : 1637
آیین چرخ ریسون در فیروز آباد یزد
آیین چرخ ریسون در فیروز آباد یزد
مدت پادکست : 4:57
بازدید : 1525
آیین سنتی پنجه زرتشتیان
آیین سنتی پنجه زرتشتیان
تعداد تصوير : 20
بازدید : 1351
آسیاب یا آسیا
آسیاب یا آسیا
مدت پادکست : 5:41
بازدید : 1791
نخل و برداری
نخل و برداری
مدت ويدئو : 05:30/1
بازدید : 1712
کلوخ اندازان یزدی
کلوخ اندازان یزدی
مدت پادکست : 3:52
بازدید : 1967
نوروز در روستای قاسم آباد یزد
نوروز در روستای قاسم آباد یزد
مدت پادکست : 4:46
بازدید : 1549
آیین سوگ متوفی
آیین سوگ متوفی
مدت پادکست : 4:14
بازدید : 1317
نوروز در محله خندان تفت
نوروز در محله خندان تفت
مدت پادکست : 3:42
بازدید : 1413
خوان نوروزی هفت سین
خوان نوروزی هفت سین
مدت پادکست : 3:34
بازدید : 1589


اعلام وقت سحر در خراسان جنوبی
اعلام وقت سحر در خراسان جنوبی
مدت پادکست : 2:01
بازدید : 1747
کیسه مراد شاهرود
کیسه مراد شاهرود
تعداد تصوير : 12
بازدید : 459
رسم قاشق زنی
رسم قاشق زنی
مدت پادکست : 1:13
بازدید : 576
برگزاری آیین نوروز در گتوند
برگزاری آیین نوروز در گتوند
مدت پادکست : 3:53
بازدید : 322
شب زنده داری
شب زنده داری
مدت پادکست : 2:00
بازدید : 912