بیننده گرامی، شما هم می توانید عکس ها و آثار صوتی و تصویری مورد علاقه خود را در نگاه به اشتراک بگذارید. لطفا از اینجا
(http://negahmedia.ir/member)
شروع کنید

خانه | شهر ها | روستاها | اماکن زیارتی | اماکن تاریخی | جاذبه های طبیعی | موزه ها | فرهنگ محلی | صنایع دستی | مشاهیر استان



استان يزد / آداب و رسوم محلی / نوروز در روستای قاسم آباد یزد

بازدید : 2079
28 اسفند 1392
100 / 7.9
 

شاید زرتشتیان در طول تاریخ بیشترین کوشش را برای نگهداری جشن نوروز که بخشهایی از آن به آیین‌های دینی آنان تعلق دارد داشته‌اند. با این وجود امروزه آیین‌های نوروزی در روستاهای مختلف زرتشتی نشین متفاوت است. روشن کردن آتش در سپیده دم نوروز، یکی از قدیم‌ترین آیین‌های نوروزی ایران باستان، امروزه در قاسم آباد یزد برگزار می‌شود. در تاریکی سپیده دم صبح نوروز، خانه‌های قدیمی ‌محله قاسم آباد یزد یکی بعد از دیگری روشن می‌شوند. هر خانواده و در پیشاپیش آنان زنان، سبزه، ظرفی پر از آب، یک سینی میوه که "ودرین" نامیده میشود، گلدانی از مورد و شمشاد، مجمر آتش و یک چراغ روغنی به بالای بام می‌برند و در کنار هیزم‌های از قبل آماده شده می‌گذارند. حدود ساعت پنج صبح سپیدی کلاه مردان زرتشتی در جرقه‌های آتش نمایان می‌شود. همزمان با بر افروختن آتش آهنگهای نوروزی که از بلند گو پخش می‌شود، سکوت قاسم آباد را می‌شکند. کیخسرو ماوندادی یکی از ساکنین محله قاسم آباد دلیل آتش افروزی بر بام‌ها را توضیح می‌دهد. او بیاد می‌آورد که در گذشته اجرای این مراسم با موسیقی زنده همراه بوده است: "آتشی که در سپیده دم اورمزد برابر با اول فروردین بر روی بام افروخته می‌شود یک سنت کهن ایرانی است که در روستا‌های زرتشتی نشین باقی مانده است. ما بر این باور هستیم که ده روز مانده به عید نوروز که پنجه کوچک آغاز می‌شود، با آنش افروزی روان درگذشتگان را به خانه‌هایمان پذیرا می‌شویم. در پایان سال هم با آتش یعنی با نور و گرما آنها را بدرقه می‌کنیم و آب پشت سرشان می‌ریزیم." "در آن زمانها پیرمردها- که روانشان شاد باشد، خدا بیامرز شدند- در پشت بام خانه‌ها به صورت پراکنده با ساز و دف و آواز این مراسم را برگزار می‌کردند. بیاد می‌آورم در آن زمان ما خیلی دوست داشتیم که نیمه شب از خواب بیدار شویم و صدای گرم آنها را با صدای دف، ساز و سرنا بصورت زنده بشنویم. اما امروزه چون آنها دیگر زنده نیستند ما این موسیقی را به حالت نوار در آوردیم و این همان صدای سازی است که در صدا و سیما هم پخش می‌شود. هدف زنده نگه داشتن این سنت است." زرتشتیان معتقدند که روان یا به گفته آنان فروهر نیاکانِ درگذشته از ده روز پیش از نوروز به دیدار خانه و کاشانه پیشین خود می‌آیند و در صبح سال نو به محل اولیه خود بازمی‌گردند. آنها باور دارند عطر میوه‌هایی که پاره می‌شوند، و بوی خوش اسپند و کندر که از آتش متصاعد می‌شود، همراه با زمزمه اوستا، روان نیاکان را که در حال ترک خانه خود هستند شاد می‌کند. وقتی سپیده صبح می‌دمد، صدای بلندگو خاموش می‌شود و شعله‌های آتش فرو می‌نشیند، بخش آْئینی-دینی مراسم نوروز زرنشتیان در قاسم آباد یزد پایان می‌یابد و هر خانواده باقیمانده آتش خود را به آتشکده محله که به آن درب مهر می‌گویند، می‌برد. در کوچه‌های قاسم آباد بر سر در هر خانه زرتشتی نشین شاخه ای سبز از درخت سرو یا شمشاد آویخته اند. علاوه بر آن در جلوی در خانه‌ها سنجد و آویشن می‌ریزند. آدابی که کیخسرو ماوندادی با مهمان نوازی و دید و بازدید روزهای نوروز مرتبط می‌داند و می‌گوید: "بعد از اینکه سال نو تحویل شد و روز اورمزد و فروردین ماه آغاز شد رسم بر این هست که در بالای سر درگاه هر خانه‌ای که در آن زندگی وجود دارد یک سبزه یعنی مورد، سرو یا شمشاد را نصب می‌کنند. در پاشنه در خانه آویشن و سنجد می‌ریزند که نشانه عشق و دوستی هست و بدون اینکه کسی با شما سخنی بگوید با زبان بی زبانی به شما خوش آمد گفته می‌شود." آتش افروزی بر بام خانه‌های قاسم آباد با تقویم دینی زرتشتیان ارتباط دارد. با این وجود، این آیین امروز در همه روستاهای زرتشتی نشین اجرا نمی‌شود. زمان بازگشت روان نیاکان به خانه خود در طول تاریخ پر فراز و نشیب زرتشتیان تغییر کرده است. در برخی مناطق آتش افروزی بر بام خانه‌ها نه در ایام نوروز بلکه در اواسط تابستان انجام می‌شود

کلمات کليدي :
يادداشت ها (0 مورد)
براي ثبت نظر و مشاركت در گفتگو ،در سايت ثبت نام نمائيد.
 
آیین سنتی پنجه زرتشتیان
آیین سنتی پنجه زرتشتیان
تعداد تصوير : 20
بازدید : 1956
عقدکنان در یزد
عقدکنان در یزد
مدت پادکست : 5:00
بازدید : 2649
کلوخ اندازان یزدی
کلوخ اندازان یزدی
مدت پادکست : 3:52
بازدید : 2633
آیین صداق طی کنی یزد
آیین صداق طی کنی یزد
مدت پادکست : 3:23
بازدید : 2428
خوان نوروزی هفت سین
خوان نوروزی هفت سین
مدت پادکست : 3:34
بازدید : 2123
آیین چرخ ریسون در فیروز آباد یزد
آیین چرخ ریسون در فیروز آباد یزد
مدت پادکست : 4:57
بازدید : 2034
نوروز در محله خندان تفت
نوروز در محله خندان تفت
مدت پادکست : 3:42
بازدید : 1901
نخل و برداری
نخل و برداری
مدت ويدئو : 05:30/1
بازدید : 2176
عروس کشون در یزد
عروس کشون در یزد
مدت پادکست : 5:06
بازدید : 2444
آسیاب یا آسیا
آسیاب یا آسیا
مدت پادکست : 5:41
بازدید : 2345


عقد کنان در قزوین
عقد کنان در قزوین
مدت پادکست : 4:02
بازدید : 378
موسیقی بومی محلی کرمان
موسیقی بومی محلی کرمان
مدت پادکست : 3:53
بازدید : 828
آیین بیل زنی
آیین بیل زنی
مدت ويدئو : 02:47/1
بازدید : 2620
خمیر اودینگه نون  سر
خمیر اودینگه نون سر
مدت ويدئو : 04:50/1
بازدید : 732
هزار قوم
هزار قوم
مدت پادکست : 3:10
بازدید : 657