مسجد تاریخی جامع تفرش

در حال بارگذاری ...پادکست

06 مرداد 1399

مسجد تاریخی جامع تفرش تکیه و مسجد جامع شش ناو، یادگاری از عصر سلجوقی مسجد جامع شش‌ناو که قدمت آن به دوران سلجوقی برمی‌گردد، در شهرستان تفرش واقع شده و در سال ۷۹ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. این مسجد یکی از قدیمی‌ترین مساجد کشور است مسجد تاریخی جامع شش‌ناو تفرش یکی از مهم‌ترین آثار معماری دوره‌ی سلجوقیان و از قدیمی‌ترین مساجد کشور است. این مسجد در محله‌ی تاریخی «فم» تفرش واقع شده است. علت انتخاب نام شش‌ناو برای مسجد، وجود قناتی در زیر مسجد است که توسط شش عدد ناو در بیرون مسجد و پس از عبور از زیر درخت چناری بزرگ و قدیمی، تقسیم شده و به محله‌های اطراف جریان پیدا می‌کند. قدمت قنات به قرن سوم هجری قمری باز می‌گردد. بنای اولیه‌ی مسجد از آثار دوره‌ی سلجوقی است که در دوره‌های بعد قسمت‌هایی به آن اضافه شده است. این مسجد در تاریخ ۱۹ مرداد ۱۳۷۹ با شماره ۲۷۷۱ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده ‌است. مسجد شش‌ناو به شکل مستطیل و در دو طبقه ساخته شده است و دارای یک شاه‌نشین است که از سه طرف به گذرگاه‌های عمومی راه دارد. این مجموعه از یک مناره‌ی آجری، یک گنبد بزرگ، دو شبستان، ایوان، صحن، قنات و چند حجره و تکیه تشکیل شده ‌است. جلوی در این مسجد قدیمی، یک درخت چنار کهنسال و یک قنات وجود دارد که صفای خاصی به ورودی مسجد داده است. برای ورود به صحن مسجد باید از داخل یک تکیه‌ی بزرگ گذشت که حدود ۳۰۰ مترمربع مساحت دارد، دو طبقه است و سقف و ستون‌های چوبی دارد. قدمت این تکیه به دوران قاجار برمی‌گردد. این تکیه که از گذشته در ماه محرم و صفر به عنوان مکانی برای تعزیه‌خوانی مورد استفاده قرار می‌گرفته است، حجره‌هایی برای نشستن تماشاگران دارد و صفه یا سکوی برجسته‌ای در وسط آن قرار گرفته که نمایش تعزیه روی آن اجرا می‌شود. نخل، علم و کتل‌های مراسم عزاداری ماه محرم نیز در این تکیه نگهداری می‌شوند. کاشی‌کاری و مقرنس‌کاری‌های سقف و دیواره‌ی ایوان مسجد، یکی از شاهکارهای مهم معماری سلجوقی در استان مرکزی است. مناره‌ی مسجد سه متر قطر و بیست متر ارتفاع دارد که درون آن پلکانی مارپیچ تعبیه شده است. این مناره در شمال غربی مسجد واقع شده و طبق برخی منابع، قدمت آن از قدمت بنای مسجد بیشتر است. این مناره را متعلق به قرن پنجم هجری یعنی اوایل عصر سلجوقی می‌دانند. دیوار آن تماما از آجر ساخته شده و تنها تزیین مناره، کتیبه‌ای آجری بر فراز آن است که به خط کوفی نوشته شده ‌است. متأسفانه جز عبارت «لا اله الا الله» چیزی در کتیبه باقی نمانده و بقیه‌ی حروف از بین رفته‌اند. مقصوره‌ی مسجد از بناهای دیگری است که بر فراز آن گنبدی کلاه‌خودی به سبک گنبدهای عصر سلجوقی دیده می‌شود. قاعده‌ی گنبد هشت ضلعی و عنقی استوانه‌ای شکلی به ارتفاع ۵ متر و قطر ۱۶ متر دارد. این گنبد با آجرتراش ساخته شده است. در سردر صحن، ایوانی به دهانه‌ی ۵ متر، عمق ۴ متر و ارتفاع ۷ متر وجود دارد که با پوششی از مقرنس گچی تزیین شده ‌است. در پاکار پوشش ایوان، کتیبه‌ای به خط نستعلیق به تاریخ ۱۲۷۷ هجری قمری وجود دارد. در این کتیبه اشاره‌ای به بانی بنا «محمد ابراهیم بن عباس» شده ‌است. همچنین در این مسجد مزار یکی از صحابه‌ی امام حسن عسگری (ع) به نام محمد محدث وجود دارد که در قرن ششم هجری به خاک سپرده شده ‌است. مسجد جامع شش ناو در روزگار قاجار علاوه بر اینکه محل برگزاری نماز جمعه بوده، یکی از حوزه‌های مهم تدریس علوم دینی نیز به شمار می‌رفته است. مسجد جامع شِش‌ناو از جمله مساجد قدیمی استان مرکزی است که در محله فَم شهر تفرش واقع شده‌است. بنای اولیه مسجد از آثار دوره سلجوقی است که در دوره‌های بعد قسمت‌هایی به آن اضافه شده‌است. این مسجد در تاریخ ۱۹/ ۵ /۱۳۷۹ با شماره ۲۷۷۱ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است نام] علت انتخاب نام شش ناو برای مسجد وجود قناتی در زیر مسجد است که توسط شش عدد ناو در بیرون مسجد و پس از عبور از زیر درخت چناری بزرگ و قدیمی، تقسیم شده و به محله‌های اطراف جریان پیدا می‌کند.[۲] قدمت قنات به قرن سوم هجری قمری بازمی‌گردد.[۳] بناهای مسجد] مجموعه مسجد شامل گنبدی بزرگ به ارتفاع ۱۵ متر و قطر ۱۶ متر، دو شبستان، ایوان، صحن، یک رشته قنات، چند حجره، حسینیه و مناره‌ای آجری با ارتفاع ۲۰ متر و قطر ۳ متر است. سقف و دیواره مسجد با کاشیکاری و مقرنس‌کاری‌های زیبا تزئین شده‌است قدیمی‌ترین و شاخص‌ترین بنای مسجد، معماری آجری مناره آن است که آن را متعلق به قرن پنجم هجری و اوایل عهد سلجوقیان ذکر کرده‌اند. مناره دارای پلکانی مارپیچ است و جدار آن تماماً از آجر ساخته شده‌است. تنها تزئین مناره کتیبه آجری بر فراز آن است و که به خط کوفی نوشته شده‌است. متأسفانه جز کلمه «لا اله الا الله» چیزی در کتیبه باقی نمانده و بقیه حروف از بین رفته‌اند. در غرب مسجد حسینیه‌ای بزرگ وجود دارد که از گذشته در ماه محرم و سفر مکانی برای تعزیه‌خوانی بوده‌است. اطراف حسینیه حجره‌هایی برای نشستن تماشاگران وجود دارد و صفه یا سکوی برجسته‌ای در وسط قرار گرفته که نمایش تعزیه بر روی آن اجرا می‌شود. مقصوره مسجد از بناهای دیگری است که بر فراز آن گنبدی کلاه‌خودی به سبک گنبدهای عصر سلجوقی دیده می‌شود. قاعده گنبد هشت‌ضلعی و عنقی استوانه‌ای‌شکلی به ارتفاع ۵ متر و قطر ۱۶ متر دارد. گنبد با استفاده از آجر تراش ساخته شده‌است. در سردر صحن ایوانی به دهانه ۵ متر، عمق ۴ متر و ارتفاع ۷ متر وجود دارد که با پوششی از مقرنس گچی تزئین شده‌است. در پاکار پوشش ایوان کتیبه‌ای به خط نستعلیق به تاریخ ۱۲۷۷ هجری قمری وجود دارد در این کتیبه اشاره‌ای به بانی بنا به نام «محمد ابراهیم بن عباس» شده‌است. همچنین در این مسجد مزار یکی از صحابه امام حسن عسكری (ع به نام محمد محدث وجود دارد که در قرن ششم هجری به خاک سپرده شده‌است


يادداشت ها (0 مورد)
براي ثبت نظر و مشاركت در گفتگو ،در سايت ثبت نام نمائيد.
 
قلعه بان قلعه
قلعه بان قلعه
مدت ويدئو : 03:30
بازدید : 852
آرامگاه باباطاهر
آرامگاه باباطاهر
مدت ويدئو : 02:26
بازدید : 3014
کلیسای کانتور
کلیسای کانتور
مدت ويدئو : 02:56
بازدید : 2212
بازار تهران(انگلیسی)
بازار تهران(انگلیسی)
مدت ويدئو : 05:19
بازدید : 976
امامزادگان پنج تن (علیهم السلام )
امامزادگان پنج تن (علیهم السلام )
مدت ويدئو : 05:20
بازدید : 480
همه ...
معماری مدرسه باقریّه
معماری مدرسه باقریّه
مدت پادکست : 5:26
بازدید : 86
كاخ خسرو
كاخ خسرو
مدت پادکست : 4:05
بازدید : 1535
گنبد عالی ابرکوه  یزد
گنبد عالی ابرکوه یزد
مدت پادکست : 3:37
بازدید : 1437
غار كرفتو
غار كرفتو
مدت پادکست : 3:31
بازدید : 56
کاروانسرای آوه
کاروانسرای آوه
مدت پادکست : 11:45
بازدید : 81
همه ...
بازار ارومیه
بازار ارومیه
تعداد تصوير : 12
بازدید : 956
خانه صیفور قاسمی
خانه صیفور قاسمی
تعداد تصوير : 16
بازدید : 804
آتشکده قلعه داور
آتشکده قلعه داور
تعداد تصوير : 8
بازدید : 543
بقعه دوازده امام یزد
بقعه دوازده امام یزد
تعداد تصوير : 20
بازدید : 1184
ساختمان دادگستری قدیم زاهدان
ساختمان دادگستری قدیم زاهدان
تعداد تصوير : 12
بازدید : 14953
همه ...