پیشینه ی جشن سده در ایران

در حال بارگذاری ...پادکست

21 فروردين 1398

بیشتر دانشمندان نام سده را گرفته شده از صد می دانند. ابوریحان بیرونی می نویسد: سده گویند یعنی صد و آن یادگار اردشیربابکان است. و علت آن جشن را گفته اند که هرگاه روزها و شب ها را جداگانه بشمارند میان آن و اخر سال عدد صد به دست می آید. و برخی می گویند علت این است که در این روز زادگان کیومرث درست صد تن شدند و یکی از خودشان را بر همه پادشاه گردانیدند. و برخی بر آنند که شمار فرزندان آدم ابوالبشر در این روز به صد رسید. اما آنچه از کتب و اسناد تاریخی برمی آید این است که جشن سده بیشتر جشنی کهن و ملی به شمار می آید و به بسیاری از کشورهای دیگر جهان هم راه یافته است. جشن سده به مناسبت سپری شدن چهل روز از زمستان و دقیقا در پایان چله ی بزرگ قرار دارد. زنده یاد استاد مهرداد بها می نویسد: واژه ی سده از فارسی کهن و به معنای پیدایش و آشکار شدن آمده و آن را برگزاری مراسمی به مناسبت چهلمین روز تولد خورشید می دانستند. از اسطوره های جشن سده تنها یکی به پیدایش آتش اشاره دارد. فردوسی بزرگ می گوید: هوشنگ پادشاه پیشدادی که شیوه ی کشت وکار، کندن کاریز و کاشتن درخت را به او نسبت می دهند روزی در دامنه ی کوه ماری دید و سنگی برگرفت و به سوی آن مار انداخت و مار فرار کرد اما از برخورد سنگ ها جرقه ای به وجود آمد و آتش پدیدار شد. همچنین در کتاب التفهیم و در کتاب آثار الباقیه ی ابوریحان از پدید آمدن آتش سخنی نیست بلکه آن را افروختن آتش بر بام ها می داند که به دستور فریدون انجام گرفت و در نورونامه نیز آمده است که فریدون همان روز که ضحاک بگرفت جشن سده برنهاد و مردمان که از جور و ستم ضحاک رسته بودند، پسندیدند. در جهت فال نیک آن روز را جشن کردندی و هر سال تابه امروز این آیین را در ایران به جای می آورند. اما جشن سده در عصر حاضر در مازندران، کردستان، لرستان و سیستان و بلوچستان و خراسان و بعضی از شهرهای دیگر رواج دارد. روستاییان و کشاورزان و چادرنشینان نزدیک غروب یکی از روزهای زمستان یعنی نیمه و یا پایان زمستان روی پشت بام، دامنه ی کوه ها، چراگاه ها و کشتزار خود آتشی افروخته و بنابر سنتی کهن پیرامون آن گرد می آیند بدون آن که نام جشن سده برآورند.


يادداشت ها (0 مورد)
براي ثبت نظر و مشاركت در گفتگو ،در سايت ثبت نام نمائيد.
 
مراسم لم لته
مراسم لم لته
مدت ويدئو : 1:28
بازدید : 442
ماشین عروس
ماشین عروس
مدت ويدئو : 00:41
بازدید : 1012
کاکولی پزون
کاکولی پزون
مدت ويدئو : 02:15
بازدید : 839
آداب رمضان لائین نو
آداب رمضان لائین نو
مدت ويدئو : 04:36
بازدید : 1854
تصادف
تصادف
مدت ويدئو : 02:06
بازدید : 498
همه ...
دختر ورمزی
دختر ورمزی
مدت پادکست : 1:14
بازدید : 2394
علم گردانی در استان مرکزی
علم گردانی در استان مرکزی
مدت پادکست : 4:50
بازدید : 1426
نوروز خوانی
نوروز خوانی
مدت پادکست : 1:47
بازدید : 2394
مراسم اصلاح داماد
مراسم اصلاح داماد
مدت پادکست : 0:54
بازدید : 462
فلسفه نوروز و بهار
فلسفه نوروز و بهار
مدت پادکست : 5:05
بازدید : 382
همه ...
آئین تکم گردانی
آئین تکم گردانی
تعداد تصوير : 16
بازدید : 2093
استقبال از بهار در مازندران
استقبال از بهار در مازندران
تعداد تصوير : 16
بازدید : 32
قرق شکنی
قرق شکنی
تعداد تصوير : 16
بازدید : 607
آیین نخل گردانی سمنان
آیین نخل گردانی سمنان
تعداد تصوير : 16
بازدید : 194
نوروز صیاد
نوروز صیاد
تعداد تصوير : 12
بازدید : 2675
همه ...