کوچ عشایر سیستان و بلوچستان

کوچ  عشایر سیستان و بلوچستان

03 تير 1394

کوچ در بین عشایر سیستان و بلوچستان كوچ در بین عشایر استان به سه صورت رایج است : الف) كوچ بلند ومستقیم : این نوع كوچ بین عشایر سیستان و بخشی از عشایر شمال زاهدان انجام می شود. زمان شروع آن از اوایل اسفند و پایان آن خرداد ماه است .در این موقع ریش سفید تیره یا طایفه خود یا یكی از افراد مطلع را می فرستد به مناطق مورد نظر تا وضعیت منطقه را مورد بررسی قراردهد . این عمل را اصطلاح محلی پل گردی می گویند .چنانچه وضعیت آب و مرتع مناسب بود كوچ صورت می گردد. نقل و انتقال احشام به طریق سنتی و توسط چوپان و بقیه وسایل زندگی و افراد خانوار بوسیله وسایط نقلیه موتوری صورت می گیرد در سالهای اخیر انتقال دام نیز به منظور رفع بخشی از مشكلات میان راهی و افت وزن دام با ماشین صورت می گیرد. عشایر سیستان برون كوچ بوده و بهارگاه یا ییلاق آنان مناطق جنوب خراسان اطراف سربیشه ، بیرجند ، نهبندان بوده و در برخی مواقع تا قائن نیز پیش می روند بنا به اظهار ریش سفیدان عشایر در گذشته عشایر سیستان و بلوچستان تا شهرستان سرخس خراسان نیز می رفته اند مسافت كوچ عشایر سیستان بین ۱۵۰ تا ۳۰۰ كیلومتر است در مجموع حدود ۱۰ درصد عشایر استان دارای كوچ بلند می باشند. سایر كوچ های به خارج از استان كه به لحاظ قلت خانوارها كوچرو و غیره مستمر بودن آن كمتر به آنها اشاره می شود بشرح زیر است : عشایر بخش میانكنگی شهرستان زابل كه طبق اظهارات خودشان وارد خاك افغانستان می شوند لیكن دامنه كوچ محدود می باشد. عشایر مناطق حوضه جازموریان كه به اطراف هامون جازموریان محدودهٔ استان كرمان ـ حوالی شهرستان كهنوج و جیرفت ـ وارد می شوند. ـ عشایر جنوب غرب زاهدان ، غرب خاش و شمال غرب ایرانشهر كه گاهاً جهت دستیابی به مرتع مناسبتر وارد استان كرمان شده تا بم و نرماشیر نیز پیش می روند در سالهای اخیر به لحاظ صعوبت كوچ و گرایش به اسكان پدیدهٔ فوق مشاهده نشده است. ب) كوچ كوتاه ومستقیم : حدود ۴۰ تا ۵۰ درصد از عشایر بلوچستان دارای این نوع كوچ هستند در این نوع كوچ مقصد و هدف مشخص است . معمولاً مسافت بین مبدأ و مقصد ۲۰ تا ۵۰ كیلومتر است زمان این كوچ اغلب دو ماه ، از پانزده تا بیستم فروردین شروع و تا اواخر خرداد پایان می گیرد . مقصد معمولاً نقطه مشخصی است كه طایفه دارای ملك و یا آب در آنجاست. كوچ بخشی از عشایر بلوچستان در فصل جمع آوری خرما برای برداشت محصولات خرما در منطقه ماشكید انجام می گیرد و به نام خرما خوران معروف است. ج) كوچ كوتاه دورانی : حدود ۴۰ درصد عشایر بلوچستان دارای این نوع كوچ هستند مسافت این كوچ بین ۵-۱۰ كیلومتر و زمان آن تقریباً تمام ایام سال و مقصد آن نقطه دیگری در داخل قلمرو زیستی طایفه است. در این نوع كوچ عشایر معمولاً بدنبال علوفه و آب دائم در حركت هستند علت این جابجایی مداوم این است كه تمام گیاهان یك منطقه مورد چرا قرار می گیرند و لذا بناچار باید به دنبال نقطه ای دیگر بروند به نظر كارشناسان سرعت تخریب مراتع استان ناشی از همین كوچ است عشایری كه از خارج از استان به استان وارد میشوند: مناطق ورودی عشایر مهاجر به استان در واقع از همان مناطقی است كه عشایر استان به بیرون از استان كوچ می كنند . عشایر مناطق كهنوج و جیرفت كه به منطقه جازموریان كوچ میكنند و به قسمت هامون در داخل استان نیز وارد می شوند .عشایر منطقه بیرجند در مواقعی كه علف اطراف دریاچه هامون خوب باشد تا مناطق شیله در جنوب سیستان نیز می آیند ( سالهای ۶۷ و ۶۸ ) در مورد كوچهای داخلی نیز ذكر این نكته لازم است در گذشته گروهی از عشایر زابل (( عشایر طایفه شاهوزهی كه قرابت فامیلی با تیره های از عشایر منطقه تفتان دارند)) با وسایط نقلیه دام خود را به منطقه تفتان می آوردند اثرات اقلیمی مانند بحران خشكسالی اخیر تغییراتی را در تقویم كوچ عشایر پدید آورده است. انگیزه های كوچ عشایر استان دستیابی به مرتع و علوفه در فصول مختلف و استفاده از منابع طبیعی خداداد . جمع آوری محصولات زراعی‌ ، باغات ، خرما و … رعایت آداب سنتی (( عشایر: كوچ سنتی دیر پاست و حفظ آن لازم است)) حضور در مناطقی كه دارای املاك و آب هستند. فشارهای سیاسی در برخی موارد. ناچاری ، چنانكه جایگزینی روش معاش دیگری باشد كوچ ترك خواهد شد. براساس سرشماری اجتماعی ـ اقتصادی كوچنده استان در سال ۱۳۷۷ ، از خانوارهای عشایر دوره ییلاقی استان ۹۵/۳۰ درصد در آخرین كوچ قبل از سرشماری ((از قشلاق به ییلاق )) مشاركت نداشتند و طول مسیر كوچ ۸۷/۵۰ درصد از خانوارها كمتر از ۳۰ كیلومتر بوده است هم چنین از خانوارهای عشایر دوره قشلاقی استان ۴۷/۲۸ درصد در آخرین كوچ شركت نكرده و طول مسیر كوچ ۶۷/۴۶ درصد از خانوارها كمتر از ۳۰ كیلومتر بوده است.


يادداشت ها (0 مورد)
براي ثبت نظر و مشاركت در گفتگو ،در سايت ثبت نام نمائيد.
 
فالوده کرمانی
فالوده کرمانی
مدت ويدئو : 04:31
بازدید : 749
آئین یئدی گئجه نوزاد در اردبیل
آئین یئدی گئجه نوزاد در اردبیل
مدت ويدئو : 5:57
بازدید : 465
نذر شیر
نذر شیر
مدت ويدئو : 03:43
بازدید : 564
ذكر خنجر
ذكر خنجر
مدت ويدئو : 2:25
بازدید : 291
آداب و رسوم مردمان ترکمن
آداب و رسوم مردمان ترکمن
مدت ويدئو : 3:33
بازدید : 679
همه ...
اسب در فرهنگ قوم بختیاری
اسب در فرهنگ قوم بختیاری
مدت پادکست : 2:27
بازدید : 544
فاله
فاله
مدت پادکست : 1:03
بازدید : 945
زن زائو و اذان گفتن در گوش نوزاد
زن زائو و اذان گفتن در گوش نوزاد
مدت پادکست : 1:22
بازدید : 456
گویش کرمانی و یک ضرب المثل
گویش کرمانی و یک ضرب المثل
مدت پادکست : 4:00
بازدید : 839
آیین شب چله در استان مرکزی
آیین شب چله در استان مرکزی
مدت پادکست : 1:45
بازدید : 2061
همه ...
تب و تاب نوروز در بازار رشت
تب و تاب نوروز در بازار رشت
تعداد تصوير : 16
بازدید : 607
مراسم سنتی شمشیر گردانی در قم
مراسم سنتی شمشیر گردانی در قم
تعداد تصوير : 16
بازدید : 1434
جشنواره بازیهای بومی و غذای سنتی
جشنواره بازیهای بومی و غذای سنتی
تعداد تصوير : 14
بازدید : 809
آش شله قلمکار و حلیم افطار
آش شله قلمکار و حلیم افطار
تعداد تصوير : 20
بازدید : 935
آیین گِل‌مالی در خرم آباد
آیین گِل‌مالی در خرم آباد
تعداد تصوير : 20
بازدید : 772
همه ...